Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi

Waldorf ve Reggio Emilia Alternatif Okul Yaklaşımlarının İncelenmesi

Berru Ulusoy — 2026-06-30

Okuldaki öğrenme sürecinin ilk basamağı olarak eğitimin diğer aşamalarına temel teşkil eden kademe, okul öncesi eğitimdir. Bu çalışmada; genellikle okul öncesi eğitim kurumlarında kullanılan Waldorf ve Reggio Emilia yaklaşımlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Bu inceleme sırasında nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi kullanılarak Ulusal Tez Merkezi Veri Tabanında yer alan 25 lisansüstü tez çalışması sistematik olarak analiz edilmiştir. Türkiye’de konuya ilişkin literatürdeki eğilimlerin ve eksikliklerin ortaya koyulması ve sonuçlarının güncel yaşamla ilişkilendirilmesi bakımından çalışma önemlidir. Belirlenen lisansüstü tezlere; amaçlarına, metodolojilerine ve sonuçlarına göre içerik analizi uygulanması sonucunda; tezlerin amacının genellikle bu yaklaşımların çocukların beceri gelişimine etkisini incelemek olduğu, çalışmalarda genellikle nitel araştırma yöntemleri kullanıldığı, Waldorf ve Reggio Emilia yaklaşımlarının bireylerin insani, yaratıcı yönünü geliştirdiği, eğitimin niteliğine olumlu katkısı olduğu, bireyin öğrenme sürecine etkilerinin öğretmenler, okul yöneticileri ve aileler için büyük önem taşıdığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Toplumun ihtiyaç duyduğu bireylerin yetiştirilmesinde okul öncesi eğitimden itibaren eğitim kurumlarında bu yöntemlerin kullanılmasına ilişkin öneriler sunulmuştur.

Okul Öncesi Bütünleştirmede Özel Gereksinimi Olan Çocuklar İçin Etkili Stratejiler: Temel Yapı Taşlarına Bir Bakış

Ferdane Karayel-Gülmez — 2026-06-30

Okul öncesi bütünleştirmede özel gereksinimi olan çocukların eğitim ortamlarına erişimleri ve katılımlarının sağlanması birincil amaçtır. Çocukların eğitim ortamı, öğrenme etkinlikleri, oyun etkinlikleri gibi bağlamlara katılımlarını desteklemede öğretmenlerinin kullanabileceği bilimsel araştırmalardan ve çok aşamalı modellerden desteğini alan çeşitli uygulamalar bulunmaktadır. Temel Yapı Taşları bu uygulamalardan biridir. Bu araştırmada okul öncesi bütünleştirmede Temel Yapı Taşları sisteminin kavramsal temellerini ortaya koymak, bileşenleri hakkında bilgi vermek ve okul öncesi öğretmenlerinin bütünleştirme ortamlarında yapabilecekleri uyarlamalara ilişkin açıklamalarda bulunmak amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında Temel Yapı Taşları sisteminin bileşenleri açıklanmış, bu bileşenlerin basamakları ayrıntılı olarak tanımlanmış ve bütünleştirme ortamlarında öğretmenlerin yapılabilecekleri uyarlamalara örnekler verilmiştir. Çalışmanın okul öncesi öğretmenlerine sınıflarında özel ihtiyaçları olan çocukların katılımlarını desteklemede rehber olacağı düşünülmektedir.

Çocuklarla Yürütülen Analojik Akıl Yürütme Temelli Araştırmalara Biliyometrik Bakış

Tevfik Gündoğmuş — 2026-06-30

Bu araştırmanın amacı, çocuklarla yürütülen analojik muhakeme temelli çalışmaların bibliyometrik analiz yöntemiyle incelenmesidir. Web of Science veri tabanında “analogical reasoning” ve “child” anahtar sözcükleriyle taranan 306 çalışmanın makale türündeki 268’i analiz edilmiştir. Veriler R yazılımı ve Biblioshiny paketi ile analiz edilmiş; sonuçlar alanın yıllık %3,56 oranında büyüdüğünü ve ortalama 21,96 atıf düzeyiyle güçlü bir görünürlüğe sahip olduğunu göstermektedir. Literatür büyük ölçüde ABD merkezli gelişmiş olup; Hollanda, Birleşik Krallık ve İsrail yüksek atıf etkisiyle öne çıkmıştır. Leiden Üniversitesi, Beijing Normal Üniversitesi ve Bar-Ilan Üniversitesi üretken kurumlar arasında yer almaktadır. Anahtar kelime ve ortak atıf ağları, kuramsal çalışmalardan yürütücü işlevler, çalışma belleği ve eğitimsel uygulamalara yönelen tematik bir dönüşümü ortaya koymaktadır. Bulgular, alanın çok merkezli ve iş birliğine dayalı bir yapıya ulaştığını göstermektedir. Erken çocukluk, nitel ve boylamsal araştırmalar ile dijital öğrenme ortamlarına odaklanılması önerilmektedir.

Anadili Türkçe olmayan okul öncesi dönem çocuklara yönelik Türkçe etkinliklerinin geliştirilmesi: Bir ihtiyaç analizi çalışması

Kübra BALTACI ÖZCAN — 2026-06-30

Bu çalışmada, anadili Türkçe olmayan 60-72 aylık çocukların dil, sosyal ve problem çözme becerilerini desteklemeye yönelik Türkçe etkinliklerini planlama sürecinde öğretmen ihtiyaçlarını belirlemek amaçlanmıştır. Bu çalışma temel nitel araştırma deseni çerçevesinde yürütülmüş olup öğretmen görüşlerine dayalı bir ihtiyaç analizi çalışmasıdır. Araştırmanın çalışma grubu ölçüt örnekleme yoluyla belirlenmiş olup Millî Eğitim Bakanlığına bağlı anasınıflarında görev yapan ve sınıfında anadili Türkçe olmayan çocuklar bulunan 10 okul öncesi öğretmeninden oluşmaktadır. Veriler odak grup görüşmesi aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde içerik analizi kullanılmıştır. MAXQDA ile gerçekleştirilen analiz sonucunda elde edilen temalar iki uzman tarafından incelenmiş ve kodlayıcılar arası yüksek uyum sağlanmıştır. Bulgular, öğretmenlerin Türkçe etkinliklerini planlama sürecinde özellikle alıcı ve ifade edici dil becerilerini destekleme, sosyal uyumu güçlendirme, öz düzenleme, özgüven gelişimini destekleme ile problem çözme becerilerini geliştirmeye yönelik yapılandırılmış etkinliklere ihtiyaç duyduklarını göstermektedir. Sonuçlar, anadili Türkçe olmayan çocukların bulunduğu sınıflarda Türkçe etkinliklerinin bütüncül pedagojik bir araç olarak ele alınması gerektiğini ortaya koymaktadır.